Menu

29 mei 2017

Resultaat internetconsultatie dematerialisatie aandelen aan toonder

Onlangs is de internetconsultatie dematerialisatie aandelen aan toonder gesloten. Vanuit diverse brancheorganisaties is een reactie op het consultatievoorstel gekomen. Over het algemeen wordt het doel en de noodzaak breed onderschreven, in de uitwerking van het voorstel zijn echter de nodige aanbevelingen en bezwaren gekomen. Hieronder een korte toelichting op het consultatievoorstel en de ingekomen reacties.

Inhoud voorontwerp

Het voorontwerp van de voorgestelde wijziging van het Burgerlijk Wetboek en de Wet giraal effectenverkeer het tot doel de verdergaande dematerialisatie van aandelen aan toonder en de vaststelling van de identiteit van houders van deze aandelen. Aandelen aan toonder kunnen na inwerkingtreding van het voorontwerp alleen nog worden verhandeld via een effectenrekening aangehouden bij een intermediair, zoals een bank of een beleggingsonderneming. Opsporingsinstanties kunnen bij intermediairs de gegevens opvragen van de houders van effectenrekeningen. Deze gegevens kunnen bijvoorbeeld worden gebruikt voor de bestrijding van belastingontduiking, witwassen en de financiering van terrorisme of andere vormen van financieel-economische criminaliteit.

Met het voorontwerp wordt opvolging gegeven aan de aanbevelingen van het Global Forum on Transparency and Exchange of Information for Tax Purposes en van de Financial Action Task Force, die zich richten op de bestrijding van belastingontduiking, witwassen en de financiering van terrorisme.

Reactie Brancheorganisaties

VNO-NCW

VNO-NCW en MKB-Nederland onderkennen het doel en de strekking van het voorontwerp. Zij hebben echter bezwaar tegen de wijze waarop dat in het voorontwerp is uitgewerkt, aangezien dit ertoe kan leiden dat onnodig kapitaal aan de onderneming wordt onttrokken. Het bezwaar zit hem met name in de in het Voorontwerp voorziene mogelijkheid dat aandeelhouders die hun aandelen niet aanbieden ter omwisseling in een verzamelbewijs en dus hun anonimiteit niet (willen) prijsgeven, recht hebben op een vergoeding van de waarde van die aandelen doordat de vennootschap verplicht is de waarde van de aandelen in de consignatiekas te storten en de aandeelhouder daar zijn gelden kan ophalen. Daardoor kan een aandeelhouder die zich niet laat registreren dus gelden aan de vennootschap onttrekken. VNO-NCW merkt daarbij op dat het (aandelen)kapitaal bij kapitaalvennootschappen een waarborgfunctie voor schuldeisers en andere belanghebbenden heeft. Voor onttrekkingen aan de vennootschap gelden normaliter specifieke regels en voorwaarden, welke in het wetsvoorstel niet zijn onderkend.

Nederlandse Vereniging van Banken (NVB)

De NVB begint met het aanstippen van een aantal onduidelijkheden ten aanzien van de rol van de bank c.q. intermediair, is deze bijvoorbeeld verplicht om mee te werken, wie mag de intermediair aanwijzen en wie draagt de kosten van de intermediair? De NVB is van mening dat de achterliggende doelstellingen van het voorontwerp ook bereikt kunnen worden door te kiezen voor een omzetting van rechtswege in aandelen op naam. Enige toegelaten uitzondering hierop zou dan zijn aandelen aan toonder die door middel van een verzamelbewijs gedeponeerd worden bij een Centraal Instituut in de zin van de Wet giraal effectenverkeer (Wge). Een omzetting van rechtswege in aandelen op naam zou beter aansluiten op de Wge en op wat andere EU-lidstaten doen en is minder bezwaarlijk voor de banken. Er wordt afgesloten met de – m.i. terechte – opmerking dat het voorontwerp niet van toepassing is op certificaten van aandelen. De NVB vraagt in dat kader: “Betekent dit dat door tussenschuiven van een administratiekantoor en certificering van de aandelen de praktijk met toondereffecten kan worden voortgezet?”

Gecombineerde Commissie Vennootschapsrecht van de Orde van Advocaten en de Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie (GCV)

De GCV onderschrijft de aanleiding voor en de noodzaak tot het voorstel, evenals de wijze waarop het voorstel het beoogde doel wil bereiken. Met de voorgestelde maatregelen wordt ervoor gezorgd dat Nederland op dit punt aan de aanbevelingen voldoet. In haar advies plaats de GCV enkele juridisch-technische opmerkingen bij het voorstel. Zo rijst de vraag of het naast de afschaffing van aandelen het niet wenselijk is om ook (de uitgifte van) aandeelbewijzen aan toonder af te schaffen. Verder vraagt zij zich evenals VNO-NCW af of ten aanzien van de terugbetaling bij het vervallen van toonder aandelen wel voldoende rekening is gehouden met de belangen van schuldeisers en andere belanghebbende bij de vennootschap.

Kortom: het doel en de strekking van het voorontwerp wordt breed gedragen, in de uitwerking valt nog het nodige werk te verrichten. Wij wachten met belangstelling op de reactie van de Minister van Veiligheid en Justitie op de ingekomen adviezen, aanbevelingen en bezwaren